خدمتی فراتر از وظیفه
به گزارش خبرنگار گروه فرهنگی پایگاه خبری بلاغ، دوران شیوع کرونا از سخت‌ترین مقاطع فعالیت کادر درمان بود؛ روزهایی که پرستاران با وجود شرایط دشوار کاری و خطر ابتلا به بیماری، به خدمت‌رسانی به بیماران ادامه دادند. در این میان، شماری از کادر درمان در مسیر خدمت به بیماران جان خود را از دست دادند و به جمع شهدای سلامت پیوستند.
سیده فاطمه شفیعی‌نژاد، پرستار مرکز آموزشی درمانی حضرت فاطمه زهرا (س) ساری، از جمله شهدای سلامت است که به گفته همسرش، با علاقه به حرفه پرستاری و به‌صورت داوطلبانه برای خدمت به بیماران مبتلا به کرونا وارد این عرصه شد و سرانجام به دلیل ابتلا به این بیماری جان خود را از دست داد.
در گفت‌وگو با زارعی، همسر شهیده سلامت فاطمه شفیعی‌نژاد، از ویژگی‌های اخلاقی و شخصیتی این پرستار، فعالیت‌های او در دوران کرونا و تأثیر فقدانش بر خانواده پرسیدیم.
خبرنگار: اگر بخواهید همسرتان را برای مردم معرفی کنید، از چه ویژگی‌های اخلاقی و شخصیتی ایشان می‌گویید؟ در زندگی خانوادگی چه همسر و مادری بودند؟
زارعی: به اعتقاد من، افرادی که به مقام شهادت می‌رسند، مورد نظر و لطف خداوند قرار گرفته‌اند. این موضوع در مورد شهدای دفاع مقدس، شهدای مدافع حرم، شهدای امنیت و شهدای سلامت نیز صدق می‌کند. هر کسی به این سعادت نمی‌رسد و این جایگاه نصیب همه نمی‌شود.
همسرم نیز از جمله این افراد بود. سراسر زندگی ایشان سرشار از ویژگی‌های اخلاقی ارزشمند بود؛ ویژگی‌هایی که متأسفانه امروزه کمتر دیده می‌شود.
ایشان انسانی منظم و مرتب بودند و در انجام مسئولیت‌های خانوادگی و شغلی خود کوتاهی نمی‌کردند. در مسائل مذهبی نیز بسیار مقید بودند و در مناسبت‌های مذهبی و انقلابی حضور پیدا می‌کردند.
همسرم در تربیت فرزندان نیز جدیت داشتند و مسیر زندگی را از ابتدا برای آنان روشن کرده بودند. خدا را شکر می‌کنم که فرزندانمان با تکیه بر تربیتی که از مادرشان آموخته بودند، توانستند مسیر زندگی خود را ادامه دهند.
خبرنگار: همسرتان چه علاقه‌ای به حرفه پرستاری داشتند؟ چه شد که این شغل را انتخاب کردند و نگاهشان به خدمت به بیماران چگونه بود؟
زارعی: همسرم علاقه بسیار زیادی به حرفه پرستاری داشتند. ایشان فرصت‌هایی برای اشتغال در حوزه‌های دیگر، از جمله آموزش‌وپرورش، نیز داشتند، اما به پرستاری و خدمت به بیماران علاقه‌مند بودند و با اشتیاق این حرفه را انتخاب کردند.
به گواه همکارانشان، بسیاری از کارهایی که برای بیماران انجام می‌دادند، فراتر از وظایف تعریف‌شده پرستاری بود. ایشان با بیماران بسیار مهربان بودند و تا جایی که امکان داشت، از آنان دلجویی می‌کردند. برای نمونه، اگر بیماری در حال احتضار بود، تلاش می‌کردند شهادتین را به او یادآوری کنند تا در آن لحظات نیز همراه بیمار باشند.
یکی دیگر از ویژگی‌های ایشان، توجه به نیازمندان بود. همسرم بخشی از حقوق خود را برای کمک به ایتام، کودکان بدسرپرست و بیمارانی که از نظر مالی در شرایط ضعیفی قرار داشتند، اختصاص می‌دادند. همچنین با مراکز نگهداری کودکان، به‌ویژه مرکزی در خیابان ۲۲ بهمن ساری، ارتباط داشتند و برای انجام امور مربوط به این کودکان وقت می‌گذاشتند.
ایشان در بیمارستان فاطمه زهرا (س) نیز به نام مبارک حضرت فاطمه زهرا (س) احترام ویژه‌ای می‌گذاشتند. هرگاه نام آن حضرت را روی وسایل یا سربرگ‌های بیمارستان می‌دیدند، آن را می‌بوسیدند و در جای مناسبی قرار می‌دادند تا حرمت این نام حفظ شود.
خبرنگار: با توجه به اینکه ایشان مادر بودند، چطور میان مسئولیت‌های مادری و خانوادگی و شغل پرستاری تعادل برقرار می‌کردند؟
زارعی: همسرم انسانی بسیار منظم بودند و هر کاری را در جای خودش انجام می‌دادند. ما هیچ‌گاه احساس نمی‌کردیم که مسئولیت‌های شغلی ایشان موجب کوتاهی در امور خانه و خانواده شده باشد؛ از طرف دیگر، در محل کار نیز وظایف خود را به‌خوبی انجام می‌دادند.
فرزندانمان شاهد این نظم و برنامه‌ریزی بودند. همسرم در مناسبت‌های انقلابی، از جمله راهپیمایی ۲۲ بهمن و روز قدس، شرکت می‌کردند و فرزندانمان نیز همراه ایشان می‌رفتند.
در مسائل مذهبی نیز بسیار منظم بودند و مناسبت‌ها و مراسم مذهبی را دنبال می‌کردند. ایشان چندین بار از سوی مجموعه بهداشت و درمان استان به‌عنوان پرستار نمونه انتخاب شدند و مورد تقدیر قرار گرفتند.
خبرنگار: در دوران شیوع کرونا، با وجود خطر ابتلا، آیا درباره شرایط سخت بیمارستان و نگرانی‌های خود با شما صحبت می‌کردند؟ برخوردشان با این شرایط چگونه بود؟
زارعی: به یاد دارم در روزهایی که کرونا تازه شیوع پیدا کرده بود، همسرم از محل کار به خانه آمدند و با خوشحالی گفتند که برای خدمت در بخش بیماران مبتلا به کرونا داوطلب شده‌اند.
ایشان حتی احتمال می‌دادند که برای خدمت به بیماران به بیمارستان رازی قائم‌شهر منتقل شوند؛ زیرا آن مرکز نیز درگیر پذیرش بیماران مبتلا به کرونا بود.
ما همواره ایشان را همراهی می‌کردیم تا بتوانند به مسئولیت‌های خود برسند. همسرم با اشتیاق در این عرصه حضور پیدا کردند و تصمیمشان صرفاً به دلیل وظیفه شغلی نبود، بلکه با افتخار داوطلب خدمت شده بودند.
در تابستان سال ۱۳۹۹، به‌ویژه در روزهای گرم و شرجی مرداد و شهریور، شرایط کاری پرستاران بسیار دشوار بود. خودم شاهد بودم که آنان با لباس‌های حفاظتی سنگین و ماسک، در آن شرایط سخت به خدمت ادامه می‌دادند.
در آن دوران، بیماری برای بسیاری از مردم و حتی برخی از اعضای کادر درمان ناشناخته بود. شرایط به‌گونه‌ای بود که بعضی خانواده‌ها از بیماران خود فاصله می‌گرفتند و حتی در کفن‌ودفن و تدفین عزیزانشان با مشکلاتی مواجه بودند؛ اما کادر درمان در میدان خدمت ایستاد و همسرم نیز یکی از افرادی بود که داوطلبانه این مسئولیت را پذیرفت.
متأسفانه ایشان نیز به کرونا مبتلا شدند. بیماری به‌سرعت پیش رفت و پس از حدود ۱۵ روز بستری، جان خود را از دست دادند و به جمع شهدای سلامت پیوستند.
خبرنگار: پس از شهادت همسرتان، زندگی شما و فرزندانتان با چه دشواری‌هایی روبه‌رو شد؟ فرزندانتان چگونه با فقدان مادر کنار آمدند؟
زارعی: بدون تردید، فقدان مادر بر زندگی خانواده تأثیر می‌گذارد. مادر در رأس خانواده قرار دارد و بسیاری از امور خانه و زندگی فرزندان حول محور او شکل می‌گیرد. در خانواده ما نیز ارتباط فرزندان با مادرشان بسیار نزدیک و تنگاتنگ بود.
از دست دادن ایشان ضایعه بزرگی برای ما بود، اما خدا را شکر می‌کنم که همسرم از ابتدا در تربیت فرزندان جدیت داشتند و مسیر زندگی را برای آنان روشن کرده بودند.
فرزندانمان توانستند با تکیه بر تربیت و راهنمایی‌های مادرشان، مسیر زندگی خود را ادامه دهند. دو نفر از فرزندانمان در رشته پزشکی پذیرفته شدند و دخترمان نیز در رشته دبیری قبول شد. یکی دیگر از فرزندانمان هم امسال در کنکور شرکت کرد و رتبه خوبی به دست آورد.خدا را شکر، به دلیل مسیری که همسرم برای فرزندانمان ترسیم کرده بودند، با مشکل جدی در ادامه زندگی آنان مواجه نشدیم.
خبرنگار: به نظر شما، پس از گذشت سال‌ها از دوران کرونا، جامعه تا چه اندازه فداکاری پرستاران و شهدای سلامت را به یاد دارد؟ برای پاسداشت یاد این شهدا چه اقداماتی باید انجام شود؟
زارعی: پس از شهادت همسرم، جامعه پزشکی و مجموعه‌های مرتبط برای تکریم ایشان تلاش کردند و تشییع مناسبی نیز برگزار شد. البته شرایط خاص دوران کرونا اجازه برگزاری مراسم گسترده را نمی‌داد، اما مسئولان مربوطه پیگیری کردند و اقدامات لازم انجام شد. ما نیز از آنان تشکر می‌کنیم.
با این حال، اعتقاد دارم که باید بیش از این‌ها برای معرفی چنین افرادی به جامعه تلاش کنیم. نیروهایی مانند همسرم که با وجود خطر ابتلا به کرونا داوطلبانه وارد میدان شدند، در انجام وظایف خود دلسوز بودند و بدون چشمداشت به دیگران خدمت می‌کردند، کم‌نظیر هستند.
در مجموعه بهداشت و درمان، نیروهای فراوانی با این ویژگی‌ها حضور دارند، اما باید برای معرفی آنان فعالیت بیشتری صورت بگیرد. این افراد باید به جامعه پرستاری و پزشکی شناسانده شوند تا نسل‌های بعد نیز با الگوهای واقعی خدمت و فداکاری آشنا شوند.
به اعتقاد من، زندگی این شهدا باید در مراکز درمانی و دانشگاه‌ها برای دانشجویان معرفی شود تا بدانند افرادی بوده‌اند که در شرایط سخت، برای خدمت به مردم از جان خود گذشتند. این افراد شایسته‌اند که به‌عنوان الگوهای ماندگار در مراکز درمانی معرفی شوند.
خبرنگار: دوست دارید مردم ساری و مازندران شهیده فاطمه شفیعی‌نژاد را با چه ویژگی‌هایی به یاد بیاورند؟
زارعی: دوست دارم مردم، همسرم را با ویژگی‌هایی مانند پایبندی به مسائل شرعی، توجه به حجاب، مهربانی با بیماران و خدمت به دیگران به یاد بیاورند.
ایشان انسانی خودساخته بودند و در عین فعالیت در بیمارستان، نسبت به مسائل شرعی و پوشش خود حساسیت داشتند. امیدوارم فرزندانشان نیز مسیر مادرشان را ادامه دهند و جامعه، ایشان را به‌عنوان الگویی از یک زن متعهد و پرستاری فداکار بشناسد.
همسرم علاقه ویژه‌ای به اهل‌بیت (ع) داشتند. اگر در خانه مراسم مذهبی یا ذکر مصائب اهل‌بیت (ع) از رسانه پخش می‌شد، تا پایان مراسم با نظم و احترام آن را دنبال می‌کردند و پس از پایان مراسم به دیگر امور خانه می‌پرداختند.
ایشان به بیماران احترام زیادی می‌گذاشتند و تا جایی که امکان داشت، از بیماران و همراهانشان دلجویی می‌کردند. کمک به نیازمندان و توجه به ایتام نیز از ویژگی‌های زندگی ایشان بود.
از مردم و مسئولان می‌خواهم که برای معرفی این‌گونه افراد بیشتر تلاش کنند؛ افرادی که در مکتب اهل‌بیت (ع) پرورش یافته‌اند و در شرایط دشوار، بی‌منت به مردم خدمت کرده‌اند.
امروز نیز همه ما باید در هر جایگاهی که هستیم، برای جامعه مفید باشیم و هر خدمتی که از دستمان برمی‌آید، انجام دهیم. امیدوارم بتوانیم وظایف شرعی و اجتماعی خود را به بهترین شکل انجام دهیم.