آغوزبن بزرگ‌ترین بوم‌گردی آمل
به گزارش خبرنگار گروه اجتماعی پایگاه خبری تحلیلی بلاغ، پنج کیلومتر که از مرکز شهر آمل دور شوی، جاده‌ای آسفالته تو را به روستایی می‌برد که بوی نان محلی و صدای پرندگان در آن جای هیاهوی خیابان‌های شهر را گرفته است.
روستای آغوزبن با ۸۷۴ نفر جمعیت و ۲۹۱ خانوار، این روزها میزبان مجموعه‌ای است که شاید در نگاه اول فقط یک اقامتگاه بوم‌گردی به نظر برسد، اما پشت آن، داستانی از چهار سال انتظار، وامی که قرار بود ۴ درصد باشد و عملاً ۲۳ درصد شد، و مردی است که از سختی‌ها نترسید.
«قائم(عج)»؛ از یک خانه تا ۳۵ سوئیت
نادعلی شعبانی، مدیر و مؤسس بوم‌گردی قائم (عج)، کار خود را در سال ۱۳۹۸ آغاز کرد. آنچه امروز در فضایی ۴۰۰۰ متری با زیربنای ۲۰۰۰ مترمربع و ۳۵ سوئیت گسترده شده، حاصل چهار سال صبر و پیگیری بی‌وقفه است. مجموعه‌ای که در نهایت در سال ۱۴۰۱ افتتاح شد و امروز یکی از بزرگ‌ترین اقامتگاه‌های بوم‌گردی شهرستان آمل محسوب می‌شود.
وی درباره شروع کار می‌گوید: «برای ساخت از وام یک و نیم میلیاردی استفاده کردیم. قرار بود وام ۴ درصدی باشد که عملاً ۲۳ درصد از ما سود گرفتند.» این فاصله بین وعده و واقعیت، یکی از تلخ‌ترین تجربه‌های او در مسیر راه‌اندازی مجموعه بوده است.
اما مشکل فقط وام نبود. «برای گرفتن مجوز خیلی سختی کشیدیم. متأسفانه ادارات برای استعلامات به سختی همکاری کردند. کاری که می‌شد سه ماهه به اتمام برسد، چهار سال طول کشید.
این روایت، تصویر آشنایی از چالش‌های اداری در مسیر سرمایه‌گذاری گردشگری در ایران است. فرآیند رسمی صدور مجوز بوم‌گردی شامل استعلام از حداقل ۱۱ دستگاه مختلف است: شهرداری/دهیاری، گاز، آب، محیط زیست، جهاد کشاورزی، بنیاد مسکن، راه و شهرسازی، منابع طبیعی، میراث فرهنگی و…. هر کدام از این مراحل، می‌تواند هفته‌ها و ماه‌ها طول بکشد.
اشتغال پایدار در بوم‌گردی قائم(عج)؛ فرصتی برای ماندن جوانان در روستا
بوم‌گردی قائم(عج) با اشتغال‌زایی برای ۱۰ نفر از نیروهای محلی، علاوه بر رونق گردشگری، زمینه درآمد پایدار و ماندگاری جوانان در روستا را فراهم کرده است.
به گزارش پایگاه خبری تحلیلی بلاغ، توسعه بوم‌گردی‌های محلی می‌تواند نقشی مؤثر در ایجاد فرصت‌های شغلی، تقویت اقتصاد روستا و کاهش مهاجرت نیروی کار به شهرها داشته باشد؛ ظرفیتی که در مجموعه بوم‌گردی قائم(عج) با اشتغال مستقیم ۱۰ نفر نمود پیدا کرده است.
یکی از کارکنان این مجموعه که بنا به درخواست وی نامش محفوظ می‌ماند، با چهار سال سابقه فعالیت در این بوم‌گردی، از بهبود وضعیت معیشتی خود پس از آغاز همکاری با این مجموعه می‌گوید.
وی با اشاره به فعالیت‌های پیشین خود در حوزه کشاورزی، باغداری و شالیکاری اظهار کرد: پیش از اشتغال در این مجموعه، درآمدم به فصل کار وابسته بود و در برخی دوره‌ها فرصت شغلی ثابتی نداشتم؛ اما اکنون از درآمد منظم‌تری برخوردارم و با فعالیت مجموعه و حضور گردشگران، زمینه اشتغال مستمر فراهم شده است.
این نیروی محلی با مثبت ارزیابی کردن رفتار مدیریت مجموعه با کارکنان افزود: در اینجا احساس می‌کنیم بخشی از مجموعه هستیم و صرفاً به‌عنوان نیروی کار با ما برخورد نمی‌شود.
وی با تأکید بر ضرورت گسترش چنین ظرفیت‌هایی در مناطق روستایی خاطرنشان کرد: افزایش مجموعه‌های بوم‌گردی می‌تواند فرصت مناسبی برای جوانان روستا ایجاد کند تا بدون نیاز به مهاجرت به شهرهای دیگر، در محل زندگی خود بمانند، کار کنند و آینده‌شان را بسازند.
تجربه این مجموعه نشان می‌دهد که گردشگری روستایی، در صورت توجه به اشتغال نیروهای بومی و تقویت پیوند با جامعه محلی، می‌تواند فراتر از جذب مسافر عمل کند و به عاملی برای بهبود معیشت خانوارها، حفظ سرمایه انسانی روستا و تقویت اقتصاد محلی تبدیل شود.
آغوزبن در بستر بوم‌گردی مازندران
برای درک جایگاه بوم‌گردی قائم(عج)، باید آن را در زمینه بزرگ‌تری دید. بر اساس گزارش‌های رسمی، در سطح استان مازندران ۱۹۱ اقامتگاه بوم‌گردی و ۱۹۳۰ خانه مسافر فعال است. شهرستان آمل در سال‌های اخیر شاهد رشد قابل توجهی در این حوزه بوده است. در سال ۱۳۹۸، تنها ۵ واحد بوم‌گردی در آمل فعال بود، اما امروز بر اساس اطلاعات آقای شعبانی ۱۲ بوم‌گردی فعال در این شهرستان وجود دارد.
این رشد، نشانه‌ای امیدبخش است. حمایت‌های دولتی نیز در این مسیر مؤثر بوده: تسهیلات ۱۰۰ میلیون تومانی با کارمزد ۴ درصد و بازپرداخت ۵ ساله برای طرح‌های بوم‌گردی از جمله برنامه‌هایی است که در استان مازندران اجرا می‌شود. هرچند همان‌طور که آقای شعبانی تجربه کرده، فاصله بین وعده تسهیلات کم‌بهره و واقعیت سود ۲۳ درصدی، یکی از موانع اصلی پیش روی سرمایه‌گذاران است.
پیام امید
با وجود همه سختی‌ها—از وامی که گران تمام شد تا مجوزی که چهار سال طول کشید—بوم‌گردی قائم(عج) امروز ایستاده است. ۳۵ سوئیت، ۱۰ فرصت شغلی مستقیم، و فضایی که به گفته مهمانان، «دنج و آرام و تمیز» است.
شعبانی درباره ارتباط خود با میراث فرهنگی استان می‌گوید: «ارتباط با میراث فرهنگی استان مازندران داریم.» این ارتباط، در کنار تجربه چندساله او، می‌تواند الگویی برای دیگر متقاضیان باشد.
پیام نهایی این گزارش ساده است: بوم‌گردی در آغوزبن آمل، نه یک رؤیای دور، بلکه یک واقعیت در حال رشد است. با همه موانع، با همه سختی‌ها، اما با امیدی که از دل تلاش یک خانواده روستایی روییده و امروز به اشتغال ۱۰ نفر و میزبانی از صدها مسافر در سال تبدیل شده است.
اگر شرایط بهتر شود، می‌توانیم برای افراد بسیاری اشتغال‌زایی کنیم.» این جمله‌ای است که می‌تواند بر تابلوی ورودی هر بوم‌گردی در مازندران حک شود. آغوزبن آمل، نشان می‌دهد که این جمله، فقط یک آرزو نیست.