به گزارش خبرنگار اجتماعی پایگاه خبری تحلیلی«بلاغ»، رضا افلاطونی در پنجاهوسومین اجلاس شورای عالی استانها در شهرستان نور، با تأکید بر ضرورت ایجاد توازن میان توسعه اقتصادی، معیشت مردم و حفاظت از منابع طبیعی، اظهارکرد: منابع طبیعی سرمایه ملی و انفال است و بر اساس قانون در اختیار حکومت اسلامی قرار دارد؛ میراثی بیننسلی که حفاظت از آن، مسئولیتی همگانی به شمار میرود.
وی با اشاره به نقش شوراهای اسلامی در نظام حکمرانی، عنوانکرد: شوراهای اسلامی عصاره ملت و نمایندگان منتخب مردم از اقصی نقاط کشور هستند و حلقه اتصال مردم به نظام حکمرانی و حفاظت از منابع طبیعی به شمار میروند.
رئیس سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری کشور، افزود: شوراها حلقه اتصال حکمرانی سرزمینی با نگاه حاکمان و مردم در سراسر کشور هستند و در این زمینه نقش کلیدی دارند.
افلاطونی با ارزشمند خواندن نقش و جایگاه شورای عالی استانها گفت: در قانون اساسی سه مرجع میتوانند پیشنهاد و تصویب داشته باشند؛ دولت، مجلس شورای اسلامی و شورای عالی استانها که در حفاظت از منابع طبیعی میتوانند نقش تأثیرگذاری ایفا کنند.
منابع طبیعی؛ سرمایه ملی و نیازمند مشارکت همگانی
رئیس سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری کشور با اشاره به وسعت منابع طبیعی کشور تصریح کرد: کشور ما بدون احتساب دریا، فقط ۱۶۵ میلیون هکتار خشکی دارد که ۱۳۵ میلیون هکتار آن را منابع طبیعی شامل جنگل، مرتع و اراضی دیگر تشکیل میدهد و از این میزان، ۱۷ تا ۱۸ میلیون هکتار جنگل و اراضی جنگلی و ۸۲ میلیون هکتار مرتع داریم.
وی با اشاره به اینکه ایران در کمربند خشک و نیمهخشک کره زمین قرار گرفته است، گفت: کشور ما دو برابر متوسط جهانی بیابان دارد و ۳۲ میلیون هکتار بیابان در کشور وجود دارد و با توجه به وسعت ۱۳۵ میلیون هکتاری منابع طبیعی، حفاظت از این عرصهها نیازمند مشارکت همگانی دستگاهها و مردم است.
معاون وزیر جهاد کشاورزی با اشاره به ساختار سازمانی و وظایف سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری کشور، عنوان کرد: این سازمان در چند معاونت تخصصی فعالیت میکند؛ معاونت امور جنگل، معاونت آبخیز امور مراتع و بیابان، معاونت حفاظت و امور اراضی و هر یک از این معاونتها مسئولیت مدیریت تخصصی بخشی از منابع طبیعی کشور را بر عهده دارند.
وی در ادامه با اشاره به وظایف معاونت حفاظت و امور اراضی، حل اختلاف میان مالکیت ملی و مالکیت مردم را از مهمترین مسائل این حوزه دانست.
مدیریت آب و آبخیزداری؛ پیشگیری بهجای جبران خسارت
معاون وزیر جهاد کشاورزی با تأکید بر لزوم مدیریت آب در کشور گفت: آبخیزداری و آبخوانداری یعنی مدیریت آب و در قوانین مربوط به حوضه آب، موضوع صرفاً توزیع عادلانه آب مطرح است و ما در کشوری خشک و نیمهخشک زندگی میکنیم که متوسط بارندگی آن زیر ۳۰۰ میلیمتر است و باید بتوانیم جمعیت کشور را با این میزان آب مدیریت کنیم.
افلاطونی امنیت غذایی را یک امنیت مهم دانست و افزود: ۸۲ میلیون هکتار مرتع داریم که یکچهارم گوشت قرمز کشور از این مراتع تأمین میشود و امنیت زیستی نیز ایجاب میکند که میان توسعه و حفاظت تعادل برقرار شود؛ این همان مفهوم توسعه پایدار است.
وی یادآورشد: اجرای طرحهای آبخیزداری میتواند به کنترل روانآبها، کاهش فرسایش خاک و پیشگیری از خسارات ناشی از سیلاب کمک کند.
تعادل میان توسعه و حفاظت؛ از معدن تا جنگل
رئیس سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری کشور با اشاره به اینکه بهرهبرداری از منابع طبیعی باید مناسب و با حفاظت از طبیعت باشد، خاطرنشانکرد: کشور به توسعه صنعت، معدن، مسکن و … نیاز دارد، اما رعایت تعادل و تعامل میان بهرهبرداری و حفاظت از منابع طبیعی ضروری است و توسعه پایدار یعنی در آن امکان پایداری زیستی و معیشتی وجود داشته باشد.
افلاطونی با اشاره به سیلهای استانهای گلستان و مازندران، گفت: در جاهایی که کارهای آبخیزداری انجام ندادیم، شاهد سیل، تخریب پل و خسارت بودیم؛ اما در مناطقی که آبخیزداری اجرا شده بود، خسارتی به مردم وارد نشد و در قانون شهرداری نیز در زمینه جلوگیری از سیل تکالیفی تعیین شده است.
وی تأکیدکرد: با توجه به تجربه مناطق مختلف نشان داد اقدامات آبخیزداری در کاهش خسارتهای ناشی از سیلاب نقش موثری داشته است از این رو لازم است اعتبارات و ظرفیتهای موجود به جای هزینه در جبران ناشی از خسارت سیل به سمت اقدامات پیشگیرانه هدایت شود.
رئیس سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری کشور در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به تکالیف قانونی سازمان در حوزه حفاظت و مدیریت جنگلها عنوانکرد: در چارچوب ماده ۳۶ قانون برنامه هفتم، تهیه و اجرای طرح مدیریت پایدار جنگل در دستور کار قرار گرفته است و در راستای اجرای این قانون، طرح مدیریت پایدار جنگل تهیه و در چهار حوزه آبخیز در استانهای شمالی آماده اجرا شده است.
افلاطونیگفت: در تدوین این طرحها، علاوه بر حفاظت از جنگلها، محوریت با معیشت جوامع محلی و جنگلنشینان قرار گرفته است و سیاستهای حفاظتی باید بهگونهای اجرا شوند که با صیانت از منابع طبیعی، امکان تأمین معیشت قانونی و پایدار مردم نیز فراهم شود وی با تأکید بر لزوم توجه همزمان به حفاظت از محیطزیست و معیشت مردم خاطرنشان کرد: توسعه پایدار زمانی محقق میشود که بهرهبرداری از ظرفیتهای طبیعی با رعایت ضوابط، حفظ تعادل محیطی و تأمین منافع جوامع محلی همراه باشد.
رئیس سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری کشور در ادامه، مدیریت پساب و استفاده مجدد از منابع آبی را از ظرفیتهای مهم کشور برشمرد و اظهارکرد: استفاده اصولی از پساب تصفیهشده در بخش کشاورزی و توسعه فضای سبز، علاوه بر کاهش آلودگیهای زیستمحیطی، میتواند به مدیریت بهتر منابع آب و افزایش بهرهوری کمک کند.
معاون وزیر جهاد کشاورزی با اشاره به طرحهایی نظیر توسعه پارکهای زندگی و پارکهای آبخیز، گفت: ایجاد فضاهای سبز عمومی با مشارکت مردم، زمینهای برای تقویت فرهنگ درختکاری، افزایش نشاط اجتماعی و گسترش مسئولیتپذیری عمومی در قبال محیطزیست فراهم میکند. افلاطونی با اشاره به اهمیت توسعه زراعت چوب، این بخش را از ظرفیتهای قابل توجه برای تأمین نیازهای چوبی کشور و کاهش فشار بر جنگلهای طبیعی دانست و بر ضرورت برنامهریزی اصولی برای بهرهگیری از این ظرفیت تأکید کرد.
وی در بخش دیگری از سخنان خود، توسعه پارکهای جنگلی را از برنامههای مورد توجه در حوزه منابع طبیعی عنوان کرد و خواستار همکاری شهرداریها برای نگهداری، احیا و توسعه این فضاها شد. رئیس سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری کشور با اشاره به برخی مشکلات حقوقی در زمینه اراضی ساحلی و اجرای قوانین مرتبط با منابع طبیعی، بر ضرورت رفع ابهامات قانونی و هماهنگی دستگاههای مسئول تأکید کرد.
افلاطونی عنوانکرد: یکی از استانهایی که بیشترین اعتبار آبخیزداری به آن تخصیص داده شد، استان سیستان و بلوچستان بود و کارهای مختلف، آبخیزداری، آبخوانداری و … در آن انجام شد.
وی از راهاندازی سامانه «پنجره واحد زمین» خبر داد و گفت: بر اساس دستور رئیسجمهور به ریاست ستاد مبارزه با مفاسد اقتصادی، سامانهای در کشور به مسئولیت سازمان منابع طبیعی به عنوان پنجره واحد زمین تعریف شد.
معاون وزیر جهاد کشاورزی افزود: در این سامانه سرمایهگذار در حوزه زمینمحور، ثبتنام و درخواست خود را ارسال میکند و سامانه استعلامات لازم را انجام میدهد و این اقدام به تسهیل در حوزه واگذاری زمین و صدور مجوزها در حوزه فعالیتهای زمینمحور کمک میکند.